Her 10 işletmeden 4’ü ilk 6 ayını dolduramadan kepenk indiriyor!
Yeme-içme sektöründe kâr marjları son yıllarda hızla erirken, yeni kurulan işletmeler maliyet baskısı nedeniyle birkaç ayda kepenk indiriyor.
Türkiye’de yeme-içme sektörü, yükselen menü fiyatlarının düşündürdüğünün aksine tarihinin en derin ve sessiz kârlılık krizlerinden birini yaşıyor. NarPOS tarafından paylaşılan veriler, sektörde kurulan her 10 işletmeden 4’ünün henüz ilk 6 ayını dolduramadan kepenk indirdiğini gösteriyor. Bu çarpıcı tablonun arkasındaki temel neden ise artan maliyetlerin hızla erittiği kâr marjları. Sektörün kârlılık seviyesi birkaç yıl öncesine kıyasla belirgin biçimde geriledi; birçok işletmede marjlar düşük seviyelere sıkıştı.
Tüketici yemeğe değil aracıya para ödüyor
Restoranların kâr marjlarını hayatta kalma sınırına çeken krizin temelinde; pazaryerleri, yemek kartları ve bankalar tarafından uygulanan yüksek komisyon oranları ile uzun ödeme vadeleri yer alıyor. Komisyon oranları ve tahsilat vadeleri, çalışılan kanal ve sözleşme koşullarına göre değişiklik gösterebiliyor. Sektördeki işletmeler, satışlarının yüzde 45’ine kadar varabilen bir kısmını komisyon olarak öderken; tahsilatları için ise 10 ile 45 günü bulan süreler beklemek zorunda kalıyor.
Türkiye’de yeme-içme sektörünü kıskacına alan bu maliyet sarmalı, sadece işletme sahiplerini değil, doğrudan tüketiciyi de etkiliyor. Sürekli artan menü fiyatlarının ardında, gıda enflasyonu kadar aracı enflasyonu da bulunuyor. İşletmeler, yüksek komisyon yükünü karşılayabilmek için bu maliyeti menülere yansıtıyor.
Bugün tüketiciler restoranda ödediği hesabın önemli bir kısmını tabağındaki yemeğin kalitesine veya hizmete değil, yemeği kendisine ulaştıran sisteme ve aracılara ödemiş oluyor. Hem işletmelerin hem de tüketicilerin memnun olmadığı bu yapı, sektöre giren yeni oyuncuların kepenk indirmesindeki en önemli faktörlerden biri olarak öne çıkıyor.
Ortaya çıkan verilerle ilgili açıklama yapan NarPOS Kurucu Ortağı ve CEO’su İlyas Akça, “Bugün yeme-içme sektörü, dışarıdan sanılanın aksine hayatta kalma mücadelesi veriyor. Elimizdeki veriler, bundan sadece 6-7 yıl önce sektördeki kâr marjlarının yüzde 60 seviyelerini bulabildiğini, bugün ise bu oranın yüzde 10’lara kadar gerilediğini gösteriyor. Komisyonlar ve uzun tahsilat vadeleri kârlılığı ve nakit akışını zorluyor; bu baskı menü fiyatlarına da yansıyor.” dedi.